ප්‍රභාකරන් සාධකය වක්‍රව තවමත් අප පාලනය කරමින් සිටී. යුද්ධය විසින් කාලාන්තරයක් තිස්සේ ක්‍රමයෙන් වර්ධනය කර දුන් මනෝභාවයන් සමාජ මනසින් බැස යන්නට තවමත් සූදානම් නැති බවට නෙක ආකාර ගත් පනිවිඬ ඔස්සේ වරින් වර අපට දැනුම් දෙමින් සිටී. එක් දෙසකින් සැලකීමේදී දශක කිහිපයක් තිස්සේ පසුකල වෙහෙසකාරී අත්දැකීම් කල නිර්මාණයන් අප සිතනා තරම් සරලව බැහැර නොවන්නේ සංකීර්නව ඒවා විසින් සංස්කෘතික, ආර්ථිකව මෙන්ම දේශපාලනිකව සමාජ මනස තුල දැඩිව මුල් බැස ගෙන එති නිසා විය යුතුය. සිවිල් යාන්ත්‍රනය නැවත සොයා ගැනීමේ මේ තරම් දුෂ්කරව ඇත්තේ පෙරකී දැඩි වෙලා ගැනීම නිර්මානය කල සමහර සමාජ තලයන් විසින් පුරුදු පුහුනු කරමින් සිටින මානසික කායික සුඛ විහරනයන් අත් හැර දැමෙන්නට යෝජනා වීමම මරන්තික ප්‍රතික්ක්‍රියා ගෙනෙන වටපිටාවක් තුලය.
ප්‍රභාකරන් නම් පුද්ගලයා යුධපිටියේදී මිය යන්නේ ඔහු ප්‍රභාකරන් නම් සිංහලයන් ප්‍රමුක බොහෝ කොටස් කොසට් පසුකාලීනව ඇසූ පමනින් භීතියට පත්කරවන නමක් ලබමින් ඉපදීම නිසා නොවන බව පැහැදිලිය. ඒ ඔහුගේ ක්‍රියාකාරකම් ඔස්සේ සමාජයට ගලා එන්නට වූ ත්‍රස්ථ ස්වභාවයන් නිසාය. සාර්ථකව කල්ලි කන්ඩායමක් බවට පත්කරන්නට ඔහු සමත්වූ අනෙකුන් ත්‍රස්ථ කරවීම ඔස්සේ තම ඉලක්ක මුදුන්පත්කරන්නට කරගන්නට වන උත්සාහය නිසාය. අවසානයේ ශ්‍රී ලංකාවේ හමුදාවන් සාර්ථකව ඒ ත්‍රස්ථවදියාව විනාශ කර දමන ලද්දේ සිංහල මෙන්ම ද්‍රවිඩ බොහෝ දෙනාටද සැනසුම් බවක් ගෙනෙමිනි.
සිවිල් සමාජය සංකීර්නය. එය ආරක්ශක අංශ විසින් පාලනය කරන සමාජයකට වඩා බහු ස්වරූපීය. එනමුත් සිවිල් සමාජය මිනිස් සංස්කෘතියේ වඩාත් දියුනු අත්පත්කර ගැනීමකි. නිදහස් සිවිල් පුරවැසියා වඩාත් ඉහලින් වන අත්පත් කර ගැනීමකි.  ආරක්ශක අංශ විසින් පාලනය කරවන සමාජයකදී මෙන් නොව සමාජ යාන්ත්‍රන විශාල ප්‍රමානයක අඩු වැඩි සංයුතියෙන් වන නිර්මාණයකි. එක් අන්ත අර්ථ දැක්වීමකදී පැහැදිලි කෙරෙන ආකාරය නම් එක් මනසකට නතු කර ගත නොහැකි සමාජ සිදුවීමකි.
අපට බොහෝ දෑ ලැබුනේ අහබු ලෙසටය. විටක බලහත්කාරයෙන්ය. යම් විෂයක් සදහා ඊයේ දිනයක් තිබීම සාර්ථක හෙට දවසක් සදහා මග පෙන්වීමකි. එවන් තත්වයක් අහිමි වීම වඩාත් කල්පනාකාරී වීමට ආරාධනාවක් වන්නට හැකිවා මෙන්ම කලහාකාරී වීමට ද පෙලබවීමක් විය හැක. අපැහැදිලි අනන්‍යතාවය පුද්ගල ගැටලුවක් වනවා සේම  අපැහැදිලි සමාජ අනන්‍යතාද සංකීර්න ගැටලුවකි. අප වඩාත් සැලකිලිමත් විය යුත්තේ එනිසාවෙනි.